Mustafa Kemal Atatürk'ün Hayatı
Mustafa Kemal, 1881 yılında, Osmanlı İmparatorluÄŸu'na baÄŸlı bir vilayet olan Selanik'te doÄŸdu. Babası Ali Rıza Efendi, annesi Zübeyde Hanım'dır. Babasını küçük yaÅŸta kaybettikten sonra ilkokulu Selanik'te Åžemsi Efendi Mektebi (İlkokul)'nde okudu. ÖÄŸrenimini Selanik Askeri RüÅŸtiyesi(ortaokul) ve Manastır Askeri İdadisi(Lise)'nde sürdürdü. 1899'da girdiÄŸi İstanbul Harbiye Mektebi'ni 1902 yılında piyade teÄŸmeni rütbesiyle, Harp Akademisi'ni de 1905'te kurmay yüzbaşı rütbesiye bitirdi.
Mustafa Kemal,
1905 yılında Şam'da 5. Ordu'da,
1907'de Makedonya'daki 3. Ordu'da görevlendirildi. Manastır ve Selanik'te görevli iken
1909'da İstanbul'daki (31 Mart Vak'ası) ayaklanmayı bastıran Hareket Ordusu'nda görev aldı ve ayaklanma baÅŸarıyla kısa sürede bastırıldı. Arnavutluk isyanını bastırma harekatına katıldı.
1911'de İtalya'nın Trablusgarp'a asker çıkarması üzerine Tobruk'a gönderildi. Tobruk ve Derne'de Türk Kuvvetlerini baÅŸarı ile yönettikten sonra binbaşı rütbesiyle
1912-1913 yıllarında Balkan Savaşı'na katıldı; Edirne'yi Bulgaristan'dan geri alan kolorduda görev yaptı.
1913-1915 yıllarında Sofya'da ataÅŸe olarak bulundu. Birinci Dünya Savaşı'nda,
1915'te, 19. Tümen Komutanı olarak Çanakkale Savaşı'na katıldı. Gelibolu'da düÅŸman saldırılarını baÅŸarı ile durdurdu;
"Anafartalar Kahramanı" olarak ün kazandı.
1916'da DoÄŸu Cephesi'ne Kolordu Komutanı olarak atandı ve generalliÄŸe yükseltildi. Rus saldırılarını durduran Mustafa Kemal, Bingöl ve MuÅŸ'u düÅŸmandan geri aldı. 1917'de Filistin ve Suriye'de görevli 7. Ordu Komutanlığı'na atandı. Aynı yıl Veliaht Vahdettin ile Almanya'ya gitti.
Alman Genel Karargahı ve Alman savaÅŸ cephelerinde incelemeler yaptı. 1918'de yeniden görevlendirildiÄŸi Suriye cephesinde 7. Ordu Komutanı iken, Birinci Dünya Savaşı'nın sona ermesiyle imzalanan Mondros AteÅŸkes AntlaÅŸması'ndan sonra İstanbul'a geldi. Ülkeyi düÅŸman iÅŸgalinden kurtarmak amacını gizli tutarak, Ordu MüfettiÅŸliÄŸi görevi ile İstanbul'dan ayrıldı.
Karadeniz yoluyla
19 Mayıs 1919'da Samsun'a çıkan Mustafa Kemal,
22 Haziran 1919'da Amasya Genelgesi'ni yayımladı. Türk milletine,
"Vatanın bütünlüÄŸünün ve milletin bağımsızlığının tehlikede olduÄŸunu, azim ve kararlılıkla vatanın kurtarılması için Sivas'ta bir kongre toplanacağını" bildirdi. Ayrıca Osmanlı Hükümeti'nin verdiÄŸi görevden ve askerlikten istifa ederek
23 Temmuz 1919'da Erzurum'da,
4 Eylül 1919'da Sivas'ta toplanan kongrelerin baÅŸkanlığını yaptı.
Bu kongrelerde, "DüÅŸman iÅŸgaline karşı milletin vatanı savunacağı, bu amaçla geçici bir hükümetin kurulacağı ve bir milli meclisin toplanacağı, manda ve himayenin kabul edilmeyeceÄŸi" kararları alındı ve açıklandı. Türkiye Büyük Millet Meclisi, onun çabalarıyla
23 Nisan 1920'de Ankara'da tarihi görevine baÅŸladı; Mustafa Kemal, Meclis ve Hükümet BaÅŸkanı seçildi. Osmanlı Hükümeti ile İtilaf Devletleri arasında imzalanan Sevr AntlaÅŸması'nı Türk milletinin kabul etmediÄŸini dünyaya duyurdu.
İtilaf Devletleri'nin yardımıyla İzmir'i iÅŸgal eden Yunan Kuvvetlerinin ilerlemesi 1921'de Birinci ve İkinci İnönü savaÅŸlarıyla durduruldu. 23 AÄŸustos 1921'de yeniden saldıran Yunan Ordusu bozguna uÄŸratılarak BaÅŸkomutan Mustafa Kemal PaÅŸa'nın yönettiÄŸi Türk Ordusu
Sakarya Meydan Savaşı'nı zaferle sonuçlandırdı. 22 gün geceli gündüzlü süren bu savaÅŸta Yunan Ordusu ağır kayıplara uÄŸratıldı. Bu zafer nedeniyle Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Mustafa Kemal'e ˜MareÅŸal' rütbesi ve 'Gazi' unvanı verildi. Türk Ordusu, vatanı düÅŸman iÅŸgalinden kurtarmak için 26 AÄŸustos 1922'de karşı saldırıya baÅŸladı. Mustafa Kemal PaÅŸa'nın yönettiÄŸi
BaÅŸkomutan Meydan Savaşı'nda (30 AÄŸustos 1922) Türk Ordusu Yunan Ordusu'nun büyük kısmını yok etti. Bozguna uÄŸrayarak kaçan düÅŸman kuvvetlerini izleyen Türk Ordusu 9 Eylül 1922'de İzmir'e girdi. 11 Ekim 1922'de Mudanya AteÅŸkes AntlaÅŸması imzalandı ve İtilaf Devletleri iÅŸgal ettikleri Türk topraklarından çekildiler.
KurtuluÅŸ Savaşı'nın ardından TBMM tarafından 29 Ekim 1923 günü Cumhuriyet ilan edilirken, Mustafa Kemal de CumhurbaÅŸkanı seçildi.
1938'deki ölümüne dek arka arkaya 4 kez cumhurbaÅŸkanı seçilen Atatürk, bu görevi en uzun süre yürüten cumhurbaÅŸkanı oldu.
Mustafa Kemal'e, 24.11.1934 günlü, 2587 sayılı kanunla Atatürk soyadı verildi ve bu soyadının baÅŸkaları tarafından kullanılması yasaklandı.
Mustafa Kemal Atatürk, 1929 Dünya Ekonomik Bunalımı'nın etkilerini hafifletmek ve ülkenin kalkınmasını hızlandırmak amacı ile 1933'te BeÅŸ Yıllık Sanayi Planı'nı baÅŸlattı. Aynı dönemde dış politikada da önemli adımlar atıldı; Milletler Cemiyeti'ne girilmesi (1932), Balkan Antantı'nın imzalanması (1934), Montrö BoÄŸazlar SözleÅŸmesi (1936) ve Sadabat Paktı (1937) gibi giriÅŸimler Türkiye'nin bölgesinde ve dünyada etkili bir aktör olarak öne çıkmasına katkıda bulundu. Atatürk, Hatay'ın anavatana katılması için yoÄŸun bir diplomatik çaba sarf etti ve onun bu amacı, vefatının ardından 1939 yılında gerçekleÅŸti.
Atatürk, yalnızca Türk milletinin KurtuluÅŸ Savaşı'nı baÅŸarı ile yöneten bir komutan deÄŸil, aynı zamanda gerçekleÅŸtirdiÄŸi devrimler ile de dahi bir devlet adamı idi. 57 yıl süren yaÅŸamının büyük kısmında, milletinin ve vatanının bağımsızlığı ve mutluluÄŸu için yılmadan çalıştı ve girdiÄŸi her mücadeleden zaferle çıktı.
Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu, cesur ve unutulmaz önderi Mustafa Kemal Atatürk, 10 Kasım 1938'de aramızdan ayrıldı.
English Version
Atatürk's Life , The Founder of Turkey
He was born in 1881 (probably in the spring) in Salonica, then an Ottoman city, now in Greece. His father Ali Riza, a customs official turned lumber merchant, died when Mustafa was still a boy. His mother Zubeyde, a devout and strong-willed woman, raised him and his sister. First enrolled in a traditional religious school, he soon switched to a modern school. In 1893, he entered a military high school where his mathematics teacher gave him the second name Kemal (meaning perfection) in recognition of young Mustafa's superior achievement. He was thereafter known as Mustafa Kemal.
In 1905, Mustafa Kemal graduated from the War Academy in Istanbul with the rank of Staff Captain. Posted in Damascus, he started with several colleagues, a clandestine society called "Homeland and Freedom" to fight against the Sultan's despotism. In 1908 he helped the group of officers who toppled the Sultan. Mustafa Kemal's career flourished as he won his heroism in the far corners of the Ottoman Empire, including Albania and Tripoli. He also briefly served as a staff officer in Salonica and Istanbul and as a military attache in Sofia.
In 1915, when Dardanelles campaign was launched, Colonel Mustafa Kemal became a national hero by winning successive victories and finally repelling the invaders. Promoted to general in 1916, at age 35, he liberated two major provinces in eastern Turkey that year. In the next two years, he served as commander of several Ottoman armies in Palestine, Aleppo, and elsewhere, achieving another major victory by stopping the enemy advance at Aleppo.
On May 19, 1919, Mustafa Kemal Pasha landed in the Black Sea port of Samsun to start the War of Independence. In defiance of the Sultan's government, he rallied a liberation army in Anatolia and convened the Congress of Erzurum and Sivas which established the basis for the new national effort under his leadership. On April 23, 1920, the Grand National Assembly was inaugurated. Mustafa Kemal Pasha was elected to its Presidency.
Fighting on many fronts, he led his forces to victory against rebels and invading armies. Following the Turkish triumph at the two major battles at Inonu in Western Turkey, the Grand National Assembly conferred on Mustafa Kemal Pasha the title of Commander-in-Chief with the rank of Marshal. At the end of August 1922, the Turkish armies won their ultimate victory. Within a few weeks, the Turkish mainland was completely liberated, the armistice signed, and the rule of the Ottoman dynasty abolished.
In July 1923, the national government signed the Lausanne Treaty with Great Britain, France, Greece, Italy, and others. In mid-October, Ankara became the capital of the new Turkish State. On October 29, the Republic was proclaimed and Mustafa Kemal Pasha was unanimously elected President of the Republic.
Atatürk married Latife Usakligil in early 1923. The marriage ended in divorce in 1925.
The account of Atatürk's fifteen year Presidency is a saga of dramatic modernization. With indefatigable determination, he created a new political and legal system, abolished the Caliphate and made both government and education secular, gave equal rights to women, changed the alphabet and the attire, and advanced the arts and the sciences, agriculture and industry.
In 1934, when the surname law was adopted, the national parliament gave him the name "Atatürk" (Father of the Turks).
On November 10, 1938, following an illness of a few months, the national liberator and the Father of modern Turkey died. But his legacy to his people and to the world endures.
Referans:
http://www.turkcebilgi.com/ataturk/kisaca-ataturk.asp
Reference:
http://www.ingilizceturkce.com/mustafa_kemal_ataturk_life.php
Next article:
[FUNNY] Picture war messages in eSim (14 years ago)